Dünyanın en büyük deniz savaşlarından biri sayılan Trafalgar Savaşı'nın galibi Amiral Horatio Nelson'u, her denizci bilmektedir. Fakat kendisinin bir vesile ile tarihimizde yerini aldığını kaç insan bilmektedir? Londra'daki Trafalgar Meydanı, Napolyaon Bonapart’ın denizlerden silinişinin izlerini taşır.

      1798 Ebu Hur zaferi ile İngilizlerin denizlerdeki egemenliğini perçinleyen Amiral Nelson, yine aynı yıl bir deniz savaşında kolunu kaybetse de görevinin başına geçmişti. Yine Fransız donanmasına ait gemilerin peşine düşmüştü. Çarpışmadan sonra kaçan gemilerin başındaki Napolyon Bonapart, beklenmedik bir kararla gemilerinin rotasını doğuya, Mısır'a çevirmişti.

      Akdeniz'de nereye gideceği bilinmeyen bir donanma İngilizler için yeterli tehdit oluşturuyordu. Kovalamaca iki ay sürmüş, Malta'nın Fransızlar tarafından fethedilmesinden sonra gelen haberler donanmanın İskenderiye'ye gittiğini söylüyordu. Nelson'un sahip olduğu savaşçı ruh burada kendisini göstermiş ve derhal rotayı İskenderiye'ye çevirmişti. Amacı Napolyon'dan önce Mısır'a ulaşmaktı. Nitekim bunu başardı ve Napolyon'dan iki gün önce İskenderiye'ye ulaştı.

      Amiral Nelson iyi bir denizciydi ama aksilikler yakasını bırakmıyordu. Çünkü Fransız donanması ortalıkta yoktu. Yeni bir emirle arama kararını gemilerine duyurdu. İskenderiye Limanı'ndan ayrılırken belki de tarihi değiştiren bir şey oldu. Limandan ayrılan İngiliz armadası, Fransız gemilerini 60 mil mesafeden görememişti. İki donanmanın bu zıt yöndeki hareketi yeni olaylara gebeydi.

      Napolyon'un şansı yaver gitmişti. İngilizler ellerinden kaçırdıkları Fransızlardan bir ay sonra haber alabildi. Limana dönüşte, akşam saatlerinde Nelson, Napolyon'u gördü. Hiç vakit kaybetmeden hücum emrini verdi. Baskına uğrayan beş Fransız gemisine, sekiz İngiliz gemisi ateş açıyordu. Gece yarısına doğru filo dağılmış, kalan iki parça gemi ise Mısır'a çıkarma girişiminde bulunmuştu. Bu, Napolyon'un Doğu Seferi'nde son çırpınışlarıydı.

      Adı sefer olsa da, aslında Napolyon orada sıkışıp kalmıştı. Kalan askerleriyle Akka Kalesi'ne saldırdı. Bu dönemde Mısır hala Osmanlı Devleti'ne bağlı bir eyaletti. Kale kumandanı Cezzar Ahmed Paşa'nın savunması karşısında yenilen Napolyon, bir fırkateyne atlayıp Mısır'dan kaçmak zorunda kalmıştı.

      Cezzar Ahmed Paşa'nın aldığı bu zafer sonrasında Osmanlı Padişahı III. Selim, Amiral Nelson'u, bilvesile Osmanlı'ya yardımlarından dolayı tebrik etmiş ve daima hafifçe titreyip parıldayan pırlanta sorgucu ve apoletin püsküllerinin hemen bitiştiği yerde ortası beyaz ay yıldızlı “Murassa Nişanı”nı göndermiştir. Bununla birlikte altın kılıflı bir kılıç, altın kaplama bir zarf ve kahve fincan takımı olduğu da bilinmektedir. III.Selim'in bu değerli hediyeleri, İngiliz Deniz Müzesi'nde sergilenmektedir.

      Osmanlı Devleti'ne dolaylı yardımda bulunan Amiral Nelson, aldığı pırlantalı sorgucu göğsünden hiç eksik etmemiştir. 1805 Trafalgar Savaşı'nda Napolyon'un ipini çektikten sonra, savaşta aldığı yaralardan dolayı sancak gemisinin ambarlarından birinde son nefesini verirken, üniformasındaki üç nişandan birisi Murassa Nişanı’ydı.

Kubilay DÖKÜMCÜ
d6129@dho.edu.tr